có vẻ trầm ngâm, không phản bác, cũng không thừa nhận: “Cháu làm tôi nhớ đến mình khi mười mấy tuổi, thường xuyên có những lời nói gây bất ngờ, khiến người lớn cảm thấy không thể tin được. Thực ra, một số người lớn lúc trẻ cũng nói chuyện như thế này, chỉ là lớn rồi thì quên mất. Người ta già đi dễ trở nên nhàm chán như nước đọng, không còn lưu chuyển. Nước không chảy thì sẽ úng, người cũng vậy. Khi họ nghe một thiếu niên nói ra những lời như thế, họ sẽ kinh ngạc, làm sao một đứa trẻ ở tuổi này lại nghĩ ra được? Vừa rồi tôi có một chút tâm trạng như thế, nhưng rồi nhanh chóng cảm thấy giật mình, có phải tôi cũng đã trở thành vũng nước đọng rồi không.”

Anh ta dường như muốn khen ngợi cô thêm lần nữa: “Tôi biết, không phải thiếu niên nào cũng nói được những lời cháu vừa nói. Việc cháu nói ra được, chứng tỏ cháu khác biệt, đáng mến và trò chuyện với cháu rất thú vị.”

Lý Thu Tự đã trở thành “anh ấy”, một chủ thể vắng mặt, nhưng Minh Nguyệt hiểu rằng, Triệu Tư Đồng tìm cô đến đây là để nói chuyện hoàn toàn xoay quanh một người vắng mặt, nên không cần phải gọi tên, cả hai đều biết rõ.

Minh Nguyệt nói: “Chú không phải là vũng nước đọng. Chú luôn sống rất sôi nổi, như thể trong cơ thể có một mạch nước ngầm, ngày nào cũng không ngừng phun trào, tìm mọi cách để cuộc sống của chú trở nên thú vị. Nếu chú là vũng nước đọng thì người đời này phải sống một cuộc sống còn tệ hơn cả heo chó.”

Triệu Tư Đồng nói: “Phép ẩn dụ hay đấy, tôi chưa bao giờ nghĩ trong cơ thể mình có một mạch nước ngầm. Cháu nói thế, nghe cũng có vẻ đúng. Cháu là người có tiềm năng làm nhà văn, nhưng theo tôi thấy, cuối cùng cháu sẽ không làm được. Dương khí của cháu quá mạnh, thiếu đi chút gì đó vặn vẹo, sâu kín. Nếu cháu sinh ra ở thời cổ đại và là đàn ông, cháu có thể làm một tranh thần, trực thần.”

Minh Nguyệt thầm nghĩ, nếu đặt anh ta vào thời cổ đại, anh ta nhất định muốn làm hoàng đế, nắm quyền sinh sát. Nếu anh ta làm hoàng đế, cô thà đi trồng trọt còn hơn là làm quan.

“Tôi chưa từng nghĩ đến việc làm nhà văn và cũng không hứng thú với những thứ vặn vẹo. Tôi chỉ muốn sống tốt, không làm tổn thương người khác, sau này nếu có khả năng làm được điều gì đó có ích cho người khác thì càng tốt.”

Triệu Tư Đồng nói: “Thật trùng hợp, tôi cũng thường nghĩ làm sao để làm được điều gì đó có ích cho người khác. Hôm nay tìm cháu đến đây cũng vì mục đích này.”

Minh Nguyệt biết anh ta sắp bắt đầu rồi, cô vô cùng cảnh giác. Triệu Tư Đồng là người giỏi ăn nói nhất. Khi anh ta cần biến đen thành trắng, đen liền hóa thành trắng, khi anh ta cần biến sai thành đúng, sai liền trở thành đúng.

“Cháu nói xem, điều gì là có ích cho người khác?”

Minh Nguyệt vốn định nói: là giúp đỡ người khác khi họ gặp khó khăn, nhưng cô không nói, mà hỏi ngược lại Triệu Tư Đồng: “Chú nghĩ sao? Tôi nghe đủ thứ đạo lý rồi nhưng chưa nghe qua đạo lý của Triệu tổng.”

Triệu Tư Đồng cười: “Khách sáo với tôi làm gì? Chúng ta bình đẳng, cháu cứ gọi tên tôi là được.” Khuôn mặt anh ta ở sau lớp rèm, cả cơ thể đều ở đó, con người mờ ảo. Sau khi nói chuyện một lúc, Minh Nguyệt đại khái đã nhìn thấy được đường nét của anh ta, đôi mắt cô đã quen với ánh sáng.

“Cho người khác một bát cơm khi họ đói, một chiếc áo khi họ lạnh, hay thậm chí là cho họ một nắm tiền khi họ túng thiếu đều không đáng kể. Sự giúp đỡ thực sự và lớn lao nhất đối với một người là…” Triệu Tư Đồng từ từ kể lể: “Khi cháu phát hiện họ sắp phản bội chính mình, lao vào một cuộc sống tự hủy hoại vô nghĩa, cháu kéo họ trở lại. Đó mới là giúp đỡ thực sự.”

Minh Nguyệt lắng nghe xong, nói: “Có kiểu người như thế này, chỉ cần người khác không vừa ý họ một chút, không nghe lời họ một chút là họ sẽ tìm cơ hội trả thù, cứ như thể họ là hoàng đế thời cổ đại, lời mình nói chính là thánh chỉ. Chúng ta đang ở xã hội mới, không còn hoàng đế nữa, nhưng tư tưởng này vẫn ăn sâu bám rễ, còn đọng lại trong đầu một số người, rất khó xóa bỏ. Ví dụ như bố mẹ là hoàng đế đối với con cái, giáo viên là hoàng đế đối với học sinh. Đôi khi, người ta lấy danh nghĩa bạn bè, cũng đối xử với người khác như vậy. Họ thường nói: tôi làm thế là vì tốt cho anh/cô. Trùng hợp là tôi đã gặp phải loại chuyện như thế, và người này đã lợi dụng quyền thế gia đình để trả thù, cho rằng người khác là cỏ dại, nhổ đi là chết. Chỉ là họ chưa từng thấy một loại cỏ dại dưới quê, nó không sợ giẫm đạp, không sợ đè nén, không dễ gì nhổ được.”

Triệu Tư Đồng nói: “Cháu không hiểu ý tôi.”

Minh Nguyệt nói: “Chú cũng không hiểu ý tôi, coi như hòa. Nhưng tôi nên nói với chú lợi ích mà tôi hiểu. Trước hết phải là lắng nghe xem người ta thiếu gì, cần gì, chứ không phải là tự mình cho là, bằng một cách chủ quan mà đưa cho người ta thứ này thứ nọ. Người ta nói cần nước, chú cứ khăng khăng bảo họ muốn bánh bao thì thật không ổn rồi.”

Triệu Tư Đồng vỗ tay hai tiếng: “Tuyệt, cháu quả là một đứa trẻ thông minh, suy nghĩ rất rõ ràng. Một gia đình như nhà cháu có thể nuôi dưỡng được một đứa trẻ như cháu, thật không dễ dàng.”

Minh Nguyệt nói: “Đúng là không dễ dàng, vì bố không ra bố, mẹ không ra mẹ, là ông bà nuôi tôi. Ông tôi là Lý Vạn Niên, ông thích kể chuyện, không bao giờ nổi nóng, là người chịu thiệt thòi nhất. Bà tôi là Dương Kim Phượng, bà biết làm đậu phụ, chăm chỉ nhanh nhẹn, tuyệt đối không lợi dụng người khác. Tôi học cách làm người từ họ, họ thế nào thì tôi sẽ thế đó. Không phải chú muốn tìm hiểu về tôi sao?”

Triệu Tư Đồng nói: “Giờ thì tôi hiểu rồi. Thí nghiệm anh ta làm trên người cháu có vẻ rất thành công. Trên người tôi, anh ta hẳn cũng thấy rất thành công. Được rồi, bây giờ anh ta chắc chắn nghĩ rằng hai thái cực thiện và ác đã định hình: cháu là thiện, tôi là ác, mỗi người đều đã phát huy đến cực điểm. Đừng thấy bây giờ anh ta đang ở trong trại tạm giam, trong lòng anh ta đang rất vui đấy.”

Minh Nguyệt khẽ thở dài: “Chú đã mắc một sai lầm, đó là lấy bụng ta suy bụng người. Chú ở trong trại giam sẽ vui sao? Bắt chú cạo trọc đầu, đi quét dọn nhà vệ sinh, chú sẽ không chịu nổi một ngày, vậy dựa vào đâu mà cho rằng chú ấy vui?”

Triệu Tư Đồng nói: “Cháu đang nói đỡ cho anh ta à? Chúng ta đúng là đồng bệnh tương lân. Cháu hiểu anh ta một nửa, tôi hiểu anh ta một nửa, như thế mới ghép lại được một anh ta hoàn chỉnh. Tôi biết anh ta lấy tôi làm thí nghiệm, còn cháu, tôi thấy cháu vẫn chưa rõ ràng đâu.”

Minh Nguyệt không vội nói, ngón tay cô gẩy nhẹ lớp rèm cửa. Qua cửa sổ, cô có thể thấy hoa bằng lăng trồng trước biệt thự đã nở, màu tím nhạt, rất dịu dàng. Cô nhìn thấy hoa bằng lăng đẹp đẽ dưới ánh nắng, cảm thấy thật tốt.

“Về bản chất, anh ta là một người nhàm chán, chắc chắn không hề che giấu điều đó. Thí nghiệm này anh ta đã muốn làm từ thời đại học và đã chọn tôi. Mọi nguyên tắc chỉ đạo hành động của tôi đều đến từ anh ta. Anh ta mang tâm lý của một người thầy, cần học trò để thực hành tư tưởng của mình. Cháu chắc chắn hiểu, đồng thời anh ta cũng rất có sức hút, những lời nói ra luôn dễ dàng ảnh hưởng đến suy nghĩ của người khác.”

Triệu Tư Đồng nhìn chằm chằm vào cô, Minh Nguyệt đối diện với đôi mắt này, không thể phủ nhận, Lý