đống rắc rối của riêng mình. Nhưng lỡ tôi trắng tay thì sao? Sẽ chẳng có rắc rối nào tìm đến tôi cả.

Từ khi trở thành tác giả Giảo Chi Lục, sự thay đổi của tôi lớn đến mức bạn bè cũng phải ngỡ ngàng.

Tôi chăm chỉ trả lời tin nhắn của độc giả, tốn công đi tìm người vẽ minh họa, chúc mừng sinh nhật họ. Độc giả giục tôi tương tác, tôi cũng tập tành gom góp dăm ba mảnh ghép cuộc sống thường ngày để đăng lên Weibo. Tôi tự tay đặt làm nhiều món quà nhỏ, thỉnh thoảng lại tổ chức những sự kiện tặng sách.

Bạn tôi hay trêu: "Đãi ngộ này bạn trai cũ của cậu còn chưa từng được hưởng. Làm độc giả của cậu còn sướng hơn làm bạn trai cậu, tiếc là anh ấy đến không đúng lúc."

Nhưng tôi tự biết mình vẫn chưa đủ kính nghiệp, chưa đủ tròn trách nhiệm của một tác giả. Có rất nhiều việc tôi không làm được, và tôi thanh thản chấp nhận sự thiếu hụt thiên phú của mình.

Tôi không vì muốn nhận được lời khen ngợi của bất kỳ ai mà ép bản thân phải thay đổi.

Hai năm nay, tôi chuyển hướng viết truyện tập trung sâu vào nội tâm nhân vật, khắc họa nhân vật quan trọng hơn là nhào nặn cốt truyện. Viết những câu chuyện như vậy khiến tôi bất tri bất giác học được cách bao dung hơn.

Tôi không còn đam mê phân định rạch ròi đúng sai tốt xấu. Tôi không gò ép sự trưởng thành của nhân vật theo kiểu: ban đầu họ đầy khiếm khuyết, đến cuối cùng mọi tật xấu đều được thanh tẩy, trở nên hoàn hảo đáng yêu, ôi quả là một màn lột xác mãn nhãn.

Tôi bắt đầu đặt bút dưới góc độ thấu cảm: Tại sao họ lại trở thành người như thế? Họ nhìn nhận bản thân ra sao? Họ kỳ vọng điều gì ở bản thân? Họ có hài lòng với cuộc đời mình hiện tại không?

Tôi cũng đang tự chất vấn chính mình bằng những câu hỏi như vậy.

Ngồi trên xe, tôi rành rọt kể tên từng quán ăn và hương vị đặc trưng để Z lựa chọn.

Z cứ nhìn tôi chằm chằm, lại là cái vẻ lơ đãng quen thuộc, cuối cùng anh bảo: "Đi ăn quán nào em thích là được."

Tôi gật gù: "Được thôi, vậy em sẽ tiếp đãi anh theo kiểu mời bạn bè lần đầu đến đây chơi nhé. Đưa anh đi ăn Lư Châu Thái Thái trước, không hẳn là mĩ vị nhân gian nhưng cũng mang đậm hương vị địa phương, nhập gia tùy tục mà."

Z đồng ý. Rồi anh chỉ vào mặt trong cánh tay tôi, hỏi: "Chỗ này của em bị sao thế? Đợt trước ở Thượng Hải anh đã thấy rồi mà chưa tìm được dịp hỏi em."

Tôi giơ tay lên nhìn. Có ba vết thâm màu nước tương nhỏ xíu, cỡ hạt đậu nành. Đó là di tích từ đợt chiên trứng bị dầu bắn trúng trước khi đi Thượng Hải, để lại sẹo, mờ đi rất chậm.

Z lộ rõ vẻ ngạc nhiên: "Bây giờ em vào bếp nấu ăn rồi à?"

Tôi gật đầu: "Vâng, lúc ăn đêm muốn luộc gói mì, muốn thêm cái trứng ốp la thì tự bật bếp làm chút thôi."

Z nắm lấy cánh tay tôi, cứ nhìn chằm chằm ba cái chấm nâu đó, hỏi dồn: "Có bị nổi bọng nước không?"

Tôi đáp: "Có nổi, em tự xử lý ổn thỏa rồi."

Z cau mày: "Em vốn không hợp với việc bếp núc, sau này đừng làm mấy việc đó nữa, cứ để người khác làm. Bị phỏng đau lắm."

Tôi rụt tay lại, bảo: "Em thấy cũng bình thường. Ngày trước không thích, giờ thỉnh thoảng tự làm cho mình chút đồ ăn cũng có cảm giác thành tựu lắm. Lần này bị dầu bắn chỉ là tai nạn thôi."

Z im lặng một lát rồi nói: "Em thay đổi rồi."

Tôi biết Z đang nghĩ gì. Hồi năm 2022 lúc rục rịch tính chuyện cưới xin, chúng tôi đã cãi nhau nảy lửa cũng chỉ vì mâu thuẫn lời qua tiếng lại quanh chuyện "vào bếp". Nhưng cũng chẳng có gì đáng để trốn tránh. Dám thừa nhận khuyết điểm và sự hạn hẹp của bản thân trong quá khứ đâu phải là chuyện mất mặt.

Tôi nhẹ nhàng nói: "Con người trưởng thành thì ai cũng phải thay đổi. Ngày trước còn trẻ, suy nghĩ dễ bị ảnh hưởng bởi môi trường xung quanh. Lúc đó em cứ đinh ninh con gái thích nấu nướng là hạ thấp giá trị bản thân, bước vào bếp là một nỗi sỉ nhục. Nhưng giờ em lại nghĩ khác. Nếu một công việc mà ai làm cũng bị coi là mất mặt, là biểu hiện của sự thấp kém, lép vế, thì việc cần làm là xóa bỏ công việc đó đi, chứ không phải đùn đẩy nó cho người khác. Còn nếu bản thân công việc đó không có lỗi, thì thứ cần phải chấn chỉnh, chính là tâm thái sai lệch của con người khi nhìn nhận nó."

Z tiếp lời: "Ai nấu ăn cũng được, chẳng liên quan gì đến mất mặt hay lép vế cả. Nhưng tốt nhất là em vẫn không nên làm. Em không hợp với mấy việc này, cứ để người phù hợp hơn làm là được."

Tôi cứng họng, không biết phải đáp sao.

Xe chạy lên đường cao tốc, Z nhìn ra ngoài cửa sổ, bỗng lẩm bẩm một mình: "Kỳ diệu thật, em sống ở đây bao nhiêu năm rồi mà anh chưa từng đặt chân đến."

Là bởi từ khi bắt đầu bài xích hôn nhân, tôi vẫn chấp nhận yêu đương, nhưng tuyệt đối không cho phép Z can dự sâu vào cuộc sống của mình. Lý do ư? "Không cần thiết". Chứ lỡ chia tay, phải dọn dẹp sạch sẽ tàn tích của một người ra khỏi đời mình, phiền phức lắm.

Z lại nói: "Thực ra thành phố này cũng khá tốt, cũng thích hợp để định cư. Công ty anh cũng có chi nhánh ở đây, anh có đồng nghiệp ở bên này, anh có thể xin điều chuyển công tác sang."

Tôi nhìn Z, bật cười như nghe một chuyện hoang đường: "Anh đùa gì thế? Nơi này nổi tiếng là sa mạc ẩm thực, đến mức anh đến chơi em còn vắt óc không ra nổi cái nhà hàng đặc sản nào ra hồn để tiếp đãi. Mọi thứ đều nhạt nhòa. Nếu không phải vì hội bạn thân đều ở đây, em đã cuốn gói về quê từ tám đời rồi."

Z hơi sượng, vội vàng giải thích: "Ý anh là tiềm năng phát triển ở đây khá tốt, dạo trước cổ phiếu Trường Hâm tăng vọt... Chắc em

cũng không quan tâm mấy cái này."

Tôi đáp: "Em có lướt Weibo thấy, nhưng không bấm vào xem."

Z nói: "Vậy mình không nói chuyện này nữa."

Lúc vào quán đợi món, Z lên tiếng hỏi: "Sau đợt đó, em không thử tìm hiểu chàng trai nào khác à?"

Z thừa biết tính dì út tôi khoái làm bà mai, không đời nào bà lại chịu để yên không giới thiệu đối tượng cho tôi.

Tôi thành thật đáp: "Dì có giới thiệu, nhưng em chưa từng đi gặp. Hồi đó chia tay anh đâu phải để đi tìm người mới. Em đã suy nghĩ kỹ rồi, cái loại người như em không thích hợp để yêu, lại càng không hợp để kết hôn. Em muốn sống một mình."

Z chỉ khẽ "Ồ" một tiếng.

Tôi cũng lịch sự hỏi thăm lại: "Chẳng phải nhà anh giục cưới từ lúc anh mới ra TSo? Còn anh thì sao?"

Z nhún vai: "Vẫn đang giục. Bây giờ anh ít khi về nhà lắm. Mẹ cũng giới thiệu cho đi xem mắt vài người, nhưng anh chẳng hứng thú mấy chuyện đó. Công việc bận bù đầu, nhiều lúc thấy tin nhắn của mẹ cũng chẳng buồn rep. Nên bận rộn cũng tốt."

Tôi nương theo đó khen ngợi: "Bây giờ công việc của anh rất tốt, anh cũng trưởng thành hơn nhiều rồi."

Nhớ lại hồi từ Thượng Hải về, cô bạn cùng phòng tò mò hỏi tôi cảm giác khi gặp lại Z thế nào. Câu đầu tiên tôi thốt ra là: "Anh ấy thay đổi nhiều lắm."

Thay đổi về mọi mặt.

Trong ký ức của tôi về chuyện công việc của Z, anh vẫn là cậu sinh viên mới ra trường, đến cái ảnh đại diện "chó gấu màu xanh" bị sếp nhắc phải đổi cũng phải chạy đến báo cáo với tôi. Là người từng thao thức giữa đêm khuya vì áp lực thực tập, hoang mang về tương lai, rồi nhắn tin hỏi tôi: "Nhỡ sau này anh không thể trở thành người tài giỏi xuất chúng thì sao em?"

Lúc đó tôi đã an ủi anh: Tại sao con người ta cứ nhất thiết phải trở thành người xuất chúng làm gì? Anh